O podcast ‘No es el fin del mundo’ analiza en Santiago a dimensión xeopolítica da física de partículas
O podcast ‘No es el fin del mundo’, un dos máis seguidos en español, chega por primeira vez a Galicia da man do Instituto Galego de Física de Altas Enerxías (IGFAE), centro mixto da USC e da Xunta de Galicia. O evento terá lugar o xoves 19 de febreiro, ás 19.00 horas, na Casa das Máquinas, cun episodio en directo que abordará a dimensión xeopolítica da física de partículas e nuclear ao longo da historia. A entrada será libre ata completar capacidade do espazo.
O episodio, conducido por Fernando Arancón, Alba Leiva e Eduardo Saldaña, detallará como esta ciencia foi moldeando o desenvolvemento tecnolóxico desde a antigüidade e, desta maneira, influíu tamén en numerosos acontecementos xeopolíticos. Desde a revolución científica impulsada por figuras como Isaac Newton, pasando polo enorme progreso que comeza desde finais do século XIX, a física de partículas e nuclear quedou gravada no imaxinario colectivo pola creación da bomba atómica ou catástrofes como a de Chernóbil. Con todo, e sen obviar a terrible pegada que deixaron as armas de destrución masiva, os avances nesta disciplina xeraron beneficios de incalculable valor para a sociedade.
Entre outros —e ademais da enerxía nuclear— os raios X, os escáneres PET, a radioterapia, a creación da world wide web, as pantallas táctiles, diversos tipos de sensores e detectores ou a xestión de grandes cantidades de datos e a computación avanzada deben a súa orixe á investigación fundamental realizada en laboratorios de física de partículas. Do mesmo xeito, no episodio tamén se analizarán os retos presentes e futuros que expón a segunda revolución cuántica. Desde hai anos, as principais potencias toman posicións no desenvolvemento da computación cuántica, chamada a abrir unha nova era nas comunicacións e a multiplicar a capacidade de procesamento dos computadores clásicos, entre outras moitas aplicacións.
Entre os programas máis escoitados
‘No es el fin del mundo’ é un podcast semanal de divulgación internacional, realizado por ‘El Orden Mundial’, que en 2025 acadou o Premio Ondas ao Mellor Podcast Conversacional. Nel ofrécese contexto e análise para entender os grandes fenómenos xeopolíticos globais desde diversas temáticas e perspectivas. Desde o seu lanzamento, en 2023, suma 250 episodios publicados nas principais plataformas, e consolidouse entre os programas máis escoitados en España. En 2025 recibiu máis de 13,5 millóns de escoitas en Spotify.
Referente internacional
O Instituto Galego de Física de Altas Enerxías (IGFAE) é un centro de investigación creado en 1999 pola Universidade de Santiago de Compostela e a Xunta de Galicia. Naceu co obxectivo de coordinar e fomentar a investigación científica e técnica nos campos da Física de Altas Enerxías, de Partículas e Nuclear, e en áreas relacionadas como a Astrofísica, a Física Médica ou a Instrumentación. Na actualidade, o seu persoal está composta por unhas 140 persoas, que traballan no ámbito da física teórica e experimental.
Desde o seu nacemento, o seu traballo estivo marcado por unha decidida vocación internacional, participando nalgunhas das maiores instalacións científicas do mundo, como a Organización Europea para a Investigación Nuclear (CERN). O IGFAE é membro fundador do experimento LHCb, no que participan máis de 30 membros do Instituto. En 2025, xunto ao resto da comunidade do CERN, o persoal do IGFAE recibiu o premio Breakthrough na categoría de física fundamental.
Ademais da área experimental, o persoal do Instituto mantén unha estreita colaboración co CERN desde a perspectiva teórica, en áreas de estudo como a cromodinámica cuántica, os neutrinos ou a física nuclear. Do mesmo xeito, o persoal do IGFAE está presente nos grupos de discusión dos futuros proxectos do CERN, así como na Estratexia Europea de Física de Partículas.
O equipo do IGFAE tamén participa noutras grandes iniciativas internacionais, como o Observatorio Pierre Auger para a detección de raios cósmicos (do que tamén é membro fundador), a colaboración LIGO para o estudo das ondas gravitacionais, e os aceleradores GSI/FAIR (Alemaña), GANIL (Francia) ou FRIB (Estados Unidos).
O centro foi recoñecido en dúas ocasións (2017 e 2023) como Unidade de Excelencia María de Maeztu, por parte da Axencia Estatal de Investigación do Goberno de España, sendo o primeiro centro galego en conseguilo e o único que a obtivo en dúas ocasións. Tamén forma parte da rede CIGUS da Xunta de Galicia, que acredita a calidade e o impacto da súa investigación. Está cofinanciado pola Unión Europea a través do Programa Galicia Feder 2021-2027.